İTÜ Bilim,Teknoloji ve Toplum Yüksek Lisans Programı

 
İstanbul Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2000-2001 akademik yılında 17 Avrupa üniversitesi ile ortak olarak “Bilim, Teknoloji ve Toplum” yüksek lisans öğretimini tarihi Taşkışla Binasında büyük bir başarı ile yürütmektedir.  

Bilimsel ve teknolojik yeniliklerin büyük bir ivme kazandığı günümüzde, bilim ve teknoloji alanındaki gelişmelerin toplum ve doğa ile etkileşimlerinin araştırılması büyük önem kazanmış bulunmaktadır. Bilim ve teknolojinin çeşitli toplumsal etkilerinin yanı sıra, toplum yapısının bilim ve teknolojinin oluşumundaki rolü üzerinde, yaygın bir biçimde “Science, Technology and Society” ya da kısaca “STS” olarak adlandırılan çalışmalar dünyada birçok üniversitede, özellikle de A.B.D. ve Avrupa üniversitelerinde lisans, yüksek lisans ve doktora programları düzeyinde yürütülmektedir.

227 yıllık bir tarihe sahip, Cumhuriyetin teknik kadrolarını yetiştirmiş bulunan ve son yıllardaki eğitim atılımlarıyla bir dünya üniversitesi olma yolunda hızla ilerleyen İstanbul Teknik Üniversitesi, disiplinler arası bir nitelik taşıyan Bilim, Teknoloji ve Toplum yüksek lisans programında mühendis, mimar, doğa bilimcileri ve sosyal bilimcileri buluşturmayı hedeflemektedir.

Programın amacı, sosyal bilimlerle bilim ve teknoloji arasında güçlü ve derinlemesine bir entegrasyon sağlayarak, günümüzün modern teknolojik toplumunun karmaşık yapısının farklı boyutları üzerinde uzmanlaşma sağlamaktır. Disiplinler arasında bir köprü oluşturmaya yönelik olma özelliği, bu programı tek bir disiplin perspektifine sıkışmış programlardan farklı olarak, günümüz teknolojik toplumunun tarihi, ekonomik, politik, sosyal ve kültürel boyutlarını öne çıkarmayı hedeflemektedir.

İTÜ’de yürütülmekte olan bu programın tamamı 12 ay ve İngilizce olup, “The European Inter-University Association on Society, Science and Technology (ESST)” e bağlı 17 Avrupa üniversitesi ile ortak olarak yürütülmekte ve programın sonunda ortak bir “Master of Arts in Society, Science and Technology” derecesi verilmektedir. Fakat bu Avrupa Birliği programının asıl ilginç olan özelliği, her üniversitenin “Bilim, Teknoloji ve Toplum” alanı içinde uzmanlaştığı bir veya birkaç konu bulunması ve öğrencilerin 2. sömestirde ilgi duydukları uzmanlık alanına göre istedikleri üye üniversiteye gidebilmesidir.

Öğrencilerin 2. sömestirde istedikleri üniversiteye gidebilmesi, Avrupa Birliği Üniversiteleri arasında “Sokrates/Erasmus Öğrenci Değişimi Bursları” ile sağlanmaktadır. Türkiye’ye Avrupa Birliğine aday ülke olarak bu burslardan yararlanma hakkı tanınmış bulunmakla birlikte, Avrupa Birliği ile Dışişleri Bakanlığımız düzeyinde yürütülmekte olan bürokratik işlemler henüz tamamlanamadığından İTÜ – ESST öğrencileri 2000-2001 öğrenim yılında bu burslardan yararlanma olanağı bulamamışlardır.

Ancak, İTÜ öğrencilerinin istedikleri Avrupa üniversitelerine gitme imkanı Garanti Bankası Bursları ile sağlanmış ve böylece, 2000-2001 Akademik yılında programa kayıtlı öğrenciler 2. sömestir için seçmiş bulundukları East London University (İngiltere), Maastricht University (Hollanda) ve Linköping University (İsveç)'e  gidebilmişlerdir.

Buna karşın, İTÜ  “Bilim, Teknoloji ve Toplum” yüksek lisans programının uzmanlık alanı derslerini almak ve bu alanlarda MA çalışması yapmak üzere University of Oslo (Norveç), Lausanne University (İsviçre) ve Maastricht University (Hollanda)'dan öğrenciler gelmiş ve derslere başlamış durumdadır.

Programla ilgili daha detaylı bilgi almak isteyenler için ise kısaca şunlar söylenebilir; Programda dersler üçer haftalık modüller halinde yürütülmektedir. 1. dönemde her biri 3 kredilik bir derse eşit olmak üzere 3’er haftadan, 15 saat/hafta olmak üzere toplam 45 saat  eğitim yapılan 5 modül bulunmaktadır. Çok farklı disiplinlerden lisans diploması olan öğrenciler, 1. dönem bütün üniversitelerde aynı içeriklerle verilen bu 5 modülü aldıktan sonra, 2. dönemde öğrenci seçtiği  üniversitede bu uzmanlık konusu ile ilgili dersleri almakta, daha sonra ise, Haziran-Eylül ayları arasındaki 3. dönemde uzmanlık konusuna göre, belirlenen bir danışman öğretim üyesi ile bir MA tez çalışması yürütmektedir.

İTÜ’de 1. ve 2. dönem “STS” dersleri ve 2000-2001 ders yılında bu dersleri vermekte olan öğretim üyeleri şöyledir:

1. dönem, zorunlu dersler:

Bilim, Teknoloji ve Toplum Çalışmalarına Giriş / Introduction to Science, Technology and Society Issues (Hacer Ansal, Ron Kline – Cornell Üniversitesi)  

Bilim ve Teknoloji Tarihini Yorumlamak / Interpreting the History of Science and Technology (Christoph K. Neumann, Kostas Gavroğlu - Atina Üniversitesi)  

Bilim ve Teknolojinin Yaratılışı / Science and Technology in the Making (Jessica Mesman - Maastricht Üniversitesi)

Ekonomik Globalleşme Sürecinde Bilim ve Teknoloji Dinamikleri / Science and Technology Dynamics in the Economic Globalization Process (Hacer Ansal)

Bilgi Politikası / Politics of Knowledge (Aydan Turanlı, Gürol Irzık)

2. dönem, seçmeli dersler:

Batı Dışı Moderniteler / Non-Western Modernities (İştar Gözaydın, Christoph K.Neumann)

Gelişme Sürecinde Teknoloji Yönetimi ve İnovasyon / Technology Management & Innovation in the Newly-Industrialising Country Environment (Hacer Ansal, Dilek Çetindamar)

Gelişme Sürecinde Çevre / Environmental Issues in the Development Process (Fatoş Germirli Babuna, Barbara Pusch)

Biyoteknolojinin Sosyal ve Çevre Etkileri / Social and Environmental Impact of   Biotechnology (Benan Dinçtürk, Fatoş Germirli Babuna, Artemis Karaali, Ayşe Gözen)

Afetler, Teknoloji, Bilim ve Toplum / Disasters, Science, Technology and Society (Engin Yıldırım)

Konut, Teknoloji ve Toplum / Housing, Technology and Society (Yıldız Sey, Şule Özüekren)

Lisans eğitimini tamamlamakta olan öğrencilerin yoğun ilgisini çekmekte olan bu programla ilgili daha fazla bilgiye, İstanbul Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Taşkışla, Taksim, İstanbul adresinden veya (0212 )  245 6631 – 243 31 81 numaralı telefonlardan veya http://www3.itu.edu.tr /~sosbil/ web sitesinden ulaşılabilmektedir.


Bu yazıyla ilgili görüş ve yorumlarınızı yorum@teknoTurk.org adresine yollayabilirsiniz.